5400-5999
Sites per thema:
psy0 algemeen
psy1 systemen
psy2 denken
psy3 brein
psy4 individu
psy50 diagnostiek
psy54 behandeling
psy6 optimaal
psy7 groepen
psy8 suboptimaal
psy9 optimaal

5404 Principes




Biologische behandelingen

Alle psychische fenomenen (denken, voelen en doen) gaan gepaard met biochemische en bioëlekrische veranderingen in de hersenfunctie. Door deze direct te stimuleren of af te remmen kan men dus psychisch effecten bekomen.

Psychische behandeling

Principe

Zoals zij de biochemische behandelingen speelt mn ook hier in op de bestaande psychische processen. Op welke wordt er vooral ingespeeld?

Enkele processen zijn zeer gevoelig voor psychische interventies:

1) Belevingen in de verbeelding zijn even leerzaam en persoonlijkheidsbeïnvloedend als reële ervaringen, op voorwaarde dat ze niet zuiver verbaal zijn, maar tevens andere ervaringsdimensies bespelen. Opdat "verbale" ervaringen een blijvend effect zouden hebben, moeten ze dus niet vooral "logisch" zijn, maar begeleid door "psychologische" associaties, dwz emotionele en ervaringsoproepende. 

2) Aangename ervaringen worden in de toekomst vaker gesteld, aangename situaties vaker opgezocht, onaangename daarentegen afgezwakt en vermeden. Daarenboven werken aangename, "positieve" ervaringen langer en sterker na dan negatieve, omdat positieve vaker herhaald worden in de verbeelding, zich via associaties meer uitbreiden, dus een diepgaander effect hebben. Negatieve daarentegen worden minder vaak opgeroepen, en dan nog zoveel mogelijk ingebed in rationalisaties om hun effect af te zwakken. Beloningen werken duidelijk beter dan straffen. 

3) De hersenen maken in hun leerprocessen geen onderscheid tussen gedragingen, gedachten en gevoelens. Voor ons zijn deze zaken uiteraard helemaal verschillend, maar voor de hersenen is het precies hetzelfde: het is het aanleggen, afbreken, versterken of verzwakken van neuronale verbindingen.

De aard der beloning

Psychoanagoge moeten uiteraard zicht hebben op de aard der beloningen en "straffen" die ze uitdelen tijens de behandelingen, en beseffen dat wat ze bedoelen lang niet altijd hetzelfde is als wat door de ander beleefd wordt. Soms kan het effect zelfs omgekeerd zijn: gedrag dat toeneemt ondanks de straffen, en afneemt ondanks de bedoelde beloningen.

A) gedragsgerichte beloningen

Dit zijn de emotionele associaties die gelinkt worden aan concreet gedrag, bv angstwekkende associaties vervangen door aangename. Toegepast in de behandeling van fobieën. Assertief leren worden.

B) relationele beloningen

Deze zijn verbonden aan de "normale" omgeving waarin het gedrag doorgaans gesteld wordt. Men is fier in het vooruitzicht van de betere indruk die men zal maken op de persoon die van het gedrag getuige zal zijn.

Men is ook beloond door het vooruitzicht van de indruk die men op derden gaat maken als men vertelt over het nieuw gestelde gedrag.

Tenlotte is de relatie met de psychoanagoog of andere leermeester waarmee men het nieuwe gedrag leert, zeer belangrijk, want die niet enkel getuige van het resultaat, maar ook van het hele moeizame leerproces.

Maar zoals gezegd beleeft de cliënt niet alleen datgene wat de psychoanagoog bedoelt. Bv een mentaal gehandicapte in een instituut werd telekens gestraft als hij agressief wwerwd ten opzichte van andere pupillen. Maar zijn storeynd gedrag bleef toenemen. Uiteindelijk bleek zijn fierheid dat hij een hele zaal kon op stelten zetten en de opvoeder boos krijgen, een veel sterkere beloning te zijn dan de mep die zijn straf was.