9000-9999
Sites per thema:
psy0 algemeen
psy1 systemen
psy2 denken
psy3 brein
psy4 individu
psy50 diagnostiek
psy54 behandeling
psy6 optimaal
psy7 groepen
psy8 suboptimaal
psy9 optimaal

9552 Hechting


PARTNERRELATIES en HECHTING
  
LIEFDE IS EEN WERKWOORD

 

MIJN DRIJFVEER NAAR BEWUSTWORDING
 


Katrien WYBAILLIE

 

autobiografisch &
in aansluiting meer achtergrond over dit gebied


 


To understand and love, let us first understand what love is not..



LOVE IS NOT....ATTACHMENT

LOVE IS NOT....POSSESSION

LOVE IS NOT ....CRAVING TO BE LOVED

LOVE IS NOT...FEAR

LOVE IS NOT ... EXPECTATION



LOVE IS A BENEDICTION

IT IS A STATE OF EXISTENCE







Deze spreuk staat al een jaar op mijn schouw. Ik word me hier steeds meer bewust van. Je kunt deze spreuk wel lezen, maar niet bewust zijn bij jezelf wat je leest.

Als je deze spreuk heel bewust leest, en bij elke zin, het gevoel kunt oproepen, dan kun je zeggen dat je Liefde doorleeft! Ervaren wat liefde niet is... is de weg naar de liefde..

 
Mijn eindwerk is geïnspireerd naar mijn eigen zoektocht naar Liefde.  Als je van zoektocht spreekt, dan mag je het echt wel zo omschrijven. Ik heb het overal gezocht...
en op vandaag heb ik het nog niet echt gevonden...waar ik dacht het te vinden...Dat is op zich heel frusterend, maar daarnaast ook bevrijdend!
 
Ik kom steeds dichter bij mezelf. Het enige dat ik tegenkom is mezelf... Een berg van emoties, een zee van verwarring, maar ook een onmenselijk kracht.. om dat allemaal te doorstaan!
 
Uit mijn eigen levensverhaal, wens ik mijn eindwerk te inspireren. Mijn eigen zoektocht, heeft echt mijn ogen doen opengaan. De moed dat je nodig hebt, om de confrontatie aan te gaan met jezelf en jezelf in de ogen te durven kijken. Het geduld dat je jezelf geeft en de aanvaarding dat het zo is... Ik ben heel dankbaar dit te mogen ervaren, en kan op die manier ook meevoelen met mijn cliënten die heel moedig zijn om hun eigen weg hierin te zoeken...
 
Als ik het voor mezelf op een rijtje zet, wil ik de volgende aspecten doorwerken in dit eindwerk:
 
- de impact van jouw hechting als kind, in je functioneren als volwassen in het dagelijkse leven
- de impact van jouw hechting als kind, in je relatie met je eigen kinderen
- de impact van jouw hechting als kind, in de relatie met je ouders
- de impact van jouw hechting als kind, in relatie met je partner
- de impact van jouw hechting als kind in relatie met je levenskracht



Zie hier de volgorde van de hoofdstukken:

1. INLEIDING

2. WAT IS EEN HECHTINGSSTOORNIS OF FUNDAMENTELE STOORNIS

3. WAT ZIJN DE GEVOLGEN IN ONS DAGELIJKS LEVEN

4. LEREN AANVAARDEN VAN ONZE GEVOELENS

5. HET INNERLIJK GEKWETSTE KIND

6. HET ALGEMENE ROUWPROCES

7. GEVOLGEN VOOR DE RELATIES BINNEN HET GEZIN / FAMILIEOPSTELLING

8. GEVOLGEN VOOR DE RELATIE MET UW KINDEREN
 
9. HET VERLEDEN LOSLATEN

10. AANPAK VAN RELATIEPROBLEMEN VIA EMOTIONAL FOCUSED THERAPY

11. HEB JEZELF LIEF

12. MIJN SPREUK: LIEFDE IS GEEN....
            - bindingsangst
            - verlatingsangst


 
       
 1. INLEIDING
 
 Eerst wil ik het aspect 'hechting' wat meer in het daglicht zetten.
 
Ik heb zelf ervaren dat de manier van hechting in je kindertijd naar je ouders toe, van primordiaal belang is, in onze verder emotionele ontwikkeling. Hechting is de manier van omgang tussen moeder/vader en kind. Dit is de grondslag! Ik spreek hier vooral uit moeder omdat het voor mij zo best duidelijk is. Bij veilige hechting biedt de mama de nodige geborgenheid en affectie aan het kind. Het kind heeft echt het gevoel dat het hier welkom is en dat het gezien wordt als een leuk, schattig en mooi kindje. Dat heeft het kindje een stevig fundament, waarop het zich met zekerheid veilig kan ontwikkelen. Het gevoel dat er iemand is, iemand waar het tegen aan kan leunen; De baby voelt de aanwezigheid heel sterk via het contact met de huid. Dat heeft rust en veiligheid. "Mama is er en ik ben veilig. Ik krijg ook de nodige zorg. Ik heb het warm en voel me er lekker bij! Ik ben er zeker van dat ze er altijd zal zijn!"
 
Dat is een zeer belangrijk basisgevoel! Als dit er is, ontwikkel je 'zelf-vertrouwen'. Niets in jezelf stelt het leven in vraag. Je vertrouwt erop! Mama is er!
 
Als mama er niet is! Als je voelt dat er niemand is! Als je niet genoeg geknuffeld wordt! Als mama afstandelijk met je omgaat. Dan ben je precies niet welkom. De andere houden geen rekening met jou. Je krijgt niet de nodige warmte en geborgenheid. Je koelt af als kind, en je wordt ijzig koud van binnen. Het is zelfs zo, dat als er moment van warmte aankomt, dat als bedreigend kan lijken. Je voelt je heel onveilig in de wieg.  Je kent de warmte van de huid van mama niet! Het gevoel 'er is niemand'...Deze leegte is een grote verstoring in onze emotionele groei. We hebben geen fundament waar we op kunnen steunen. We staan er alleen voor, en proberen te overleven in deze kilte.
 
Dit zijn de eerste wortels van onveiligheid, verdriet, angst, koude, boosheid, machteloosheid, twijfel. Je bent inderdaad machteloos tov dit gebeuren. Je kunt zelf geen dekentje nemen en je indekken. Dat is onmogelijk. Eigenlijk onderga je fysische & emotionele verwaarlozing! Je ontwikkelt geen vertrouwen. Je kunt niet op hen rekenen.
Op die manier is het een ganse klus om dan uiteindelijk als volwassen 'zelfzeker' in het leven te staan...
 
Maar iets in ons is krachtig om dat allemaal te overleven. We doorstaan de kou... dat is onze kracht die hoe dan ook aanwezig is in onszelf...De uitdaging is om deze kracht terug bij jezelf te ontdekken. Jou kracht....helemaal en alleen van jou....
 
Een goede gehechtheid tussen ouders en kinderen vormt de basis voor een kind om te groeien in zijn ontwikkeling. Een kind ervaart door een goede gehechtheid aan ouders een veilige basis in zijn leven. Het voelt zich over het algemeen veilig en geborgen bij de ouders. Die veilige basis zorgt ervoor dat een kind zich waardevol voelt en zich kan en durft te ontwikkelen. Als het een situatie niet aankan, vormt de relatie met ouders de basis om naar terug te keren en kan het kind met hun hulp verder. Wanneer die veilige basis ontbreekt, heeft dat verschillende gevolgen. Een kind voelt zich angstig en onzeker. Het laat op allerlei manieren merken dat het zich niet happy voelt, bijvoorbeeld met onrustig en druk gedrag, of door agressie of teruggetrokkenheid. De relatie tussen ouder en kind is dan zo verstoord dat er heel wat voor nodig is om het contact tussen ouder en kind te herstellen.

Gehechtheid betekent dat je kind zich verbonden, gehecht voelt aan jou als ouder. Het voelt zich veilig bij je en weet dat het bij jou terecht kan voor zorg en aandacht. Als er sprake is van een goede gehechtheid, merk je dat je contact hebt met je kind. Je merkt in het contact met je baby dat je baby het prettig vindt om geknuffeld te worden en om de borst of de fles te krijgen. Jouw verzorging en koestering zorgen voor een versterking van de relatie. Je merkt dat je je peuter kan troosten als het zich pijn heeft gedaan en het laat bij jou gevoelens van boosheid en verdriet zien. Je merkt dat je kind naar je luistert als je iets verbiedt (ook al moet je het soms wel drie keer zeggen) en dat het ook rekening gaat houden met jouw wensen.

Dat gevoel van zich gehecht voelen, zich verbonden voelen, heeft zijn basis in de baby- en peuterjaren. In die jaren is het belangrijk dat ouders een kind een veilige plek bieden door aan te sluiten bij waar een kind behoefte aan heeft, namelijk warmte, verzorging en aandacht. In de eerste maanden staan daarbij verzorging en koestering centraal. Doordat de baby verzorgd en gekoesterd wordt, ervaart het dat het blijkbaar belangrijk is. Als het een kik geeft, is er iemand die zorgt dat de vieze luier wordt verschoond en dat zijn maag weer wordt gevuld. Er is sprake van aansluiting: de ouders en het kind geven elkaar over en weer wat ze nodig hebben. Het kind geeft aan wat het nodig heeft en de ouders kunnen deze signalen opvangen en beantwoorden. De ouders merken dat het kind over het algemeen tevreden is en voelen zich dan ook weer tevreden over zichzelf; ze doen het als ouders blijkbaar goed.

De ouders geven hierbij hun kind niet grenzeloos alles waar het om vraagt. Ze bekijken wat goed is, zoveel drinken, zoveel slapen, en stellen zo al de eerste grenzen voor het kind vast. Die grenzen betekenen ook veiligheid! Stel je voor dat je als kind van een paar dagen of maanden al moet beslissen wat goed voor je is. Bij het kind ontstaat door deze verzorging en koestering de overtuiging ‘Ik mag er zijn! Er is voor mij een plek op deze wereld; ik ben hier thuis.’

In de volgende maanden en jaren is het belangrijk dat een kind, naast verzorging en koestering, ervaart dat het wordt gewaardeerd voor wie het is. Er is aandacht voor de ontwikkeling van het kind, het leren lopen en praten, het ontdekken van de wereld, maar ook het leren ontdekken van eigen wensen en gevoelens. In deze jaren ontdekt een kind dat het zelf iemand is, los van de moeder en de vader. Het ontdekt dat het zelf een wil heeft en laat die wil ook gelden. Het kind heeft dan zowel de ruimte nodig om de eigen wil te laten zien en zich tegen de ouder af te kunnen zetten, als grenzen waardoor die ruimte wordt beperkt. Als dit goed verloopt, zal het kind na verloop van tijd zijn eigen wensen kunnen beheersen doordat het weet dat het niet alles mag wat het zelf wil. Het kind gaat kiezen voor bepaald gedrag.
 
 
   
                

2. WAT IS EEN HECHTINGSSTOORNIS OF FUNDAMENTELE RELATIESTOORNIS?

Definitie
Een hechtingsstoornis wordt ook wel ´fundamentele relatiestoornis´ genoemd. Er is iets mis met het fundament van het contact tussen ouders en kind. Het begrip ‘fundamenteel’ in het begrip ‘fundamentele relatiestoornis’ heeft een existentiële betekenis: het kind kent geen menselijke betrokkenheid met de wereld. Het kind kent de wereld niet als zijn thuis. Het duidt op een fundamenteel geen deel hebben aan de wereld. Velen van fundamenteel relatiegestoorde kinderen dragen daarvan de gevolgen uit in hun gedrag en dagen daarmee de wereld uit hen een thuis in deze wereld te geven. Ze dagen de wereld uit te zorgen voor groeirelaties, relaties waarin ze kunnen groeien. Ook al maken ze het zichzelf en de wereld moeilijk vanwege hun ontwikkelde wantrouwen en haat. Wantrouwen en afwijzing vinden we niet alleen bij de kinderen maar soms ook bij de ouders en de wereld. Ouders die het kind achter het behang willen plakken, zich mateloos irriteren aan het gedrag.

Geen aansluiting
In de verschillende leeftijdsfasen heeft een kind behoefte aan antwoord. Dat antwoord wordt gegeven door de opvoeders om het kind heen, door middel van liefdevolle aanraking, aandacht voor wensen en gevoelens van het kind en begrenzing van gedrag. Wanneer er in de eerste levensmaanden onvoldoende antwoord wordt gegeven door de omringende wereld, door de moeder, vindt er geen aansluiting plaats. Het kind ervaart geen veiligheid waardoor er geen basis-veiligheid ontstaat. Die basisveiligheid vormt echter de bodem, het fundament van de ontwikkeling van een kind. Op dat fundament kan een kind zich ontwikkelen in onder andere emotioneel of affectief opzicht (bijvoorbeeld het ontwikkelen van zelfvertrouwen), in sociaal opzicht (kunnen aangaan van contacten met anderen) en verstandelijk / intellectueel opzicht (kennis en ervaringen op willen doen).

Wanneer er iets aan het fundament schort, kan een kind bijvoorbeeld uitdagend en agressief gedrag gaan vertonen of moeite hebben zich te concentreren op zijn werk en spel. Dat komt omdat er geen zogenaamde gezonde beheersingspatronen zijn gegroeid.
Beheersingspatronen groeien wanneer een kleuter op basis van de ervaren veiligheid in het contact met vader en moeder, graag de relatie met de ouders goed wil houden. Daarom wil het zich beheersen en zo zal het kind zich patronen van positief gedrag eigen maken.
Een kind bij wie geen gezonde beheersingspatronen zijn gegroeid, maakt gebruik van negatieve zelfhandhavingspatronen, wat zich vaak uit in een chaotisch zoeken zich staande te houden. Hierbij is het kind geneigd om zich vanuit het gevoel van onveiligheid afwijzend en agressief te gedragen. Het leeft met een groot wantrouwen naar de wereld, oftewel naar de volwassenen om zich heen.

Hierboven werd een primaire fundamentele hechtingsstoornis beschreven, die meestal zijn oorsprong vindt in een onvoldoende aansluiting in het lichamelijke aspect van het mens-zijn. Sommige kinderen ervaren echter wel de lichamelijke aansluiting met de ouders en voelen zich bij de ouders veilig, maar ze voelen zich ongeborgen doordat ze geen aansluiting ervaren in het affectieve / emotionele. Het kind ervaart geen emotionele warmte van de ouders uit. Ook dan kan er gesproken worden van een primaire fundamentele hechtingsstoornis, omdat een kind ook deze aansluiting nodig heeft om te kunnen groeien.
Wat is een hechtingsstoornis of fundamentele relatiestoornis?
 


 3. WAT ZIJN DE GEVOLGEN NU VOOR ONS IN ONS DAGELIJKSE LEVEN......?
 
Ik wil hier verder op ingaan. Ik besteed meer aandacht aan de ongezonde hechting, omdat ik me daar persoonlijk meer betrokken bij voel!
 
Als baby worden we geboren in een grootse wereld. Een wereld van grote mensen, volwassenen.. We zijn weerloos en totaal afhankelijk van de andere. De ouder kan deze macht misbruiken en daar zijn verantwoordelijkheid niet voor opnemen. Vaak uit ontwetenheid, maar toch gebeurt het..
 
Als je als kind terecht komt in een omgeving zonder warmte, zonder geborgenheid, zonder lieve woordjes en attenties, dan is het bikkelhard om daar in te gedijen.
 
Als kind leven we in stress. We zijn heel alert. Onze overlevingsdrang is groot. We schakelen hiervoor een gans bataljon van mechanismen in! Dit laat zijn sporen na, op onze persoonlijkheid. De ervaringen als kind, in onze kindertijd, worden opgenomen in onze cellen van ons lichaam. Ons lichaam herkent die ervaringen en neemt deze aan als gewoon. We zijn het gewoon zo te leven. Dat is onze waarheid.
 
Het gevoel en de wens om te sterven ligt heel nabij. We hebben het gevoel dat we het niet zullen halen...We gaan in feite stilletjes aan dood... diep van binnen.. in ons zelf. We vinden geen enkele motivatie meer om hier te willen zijn. Niets lijkt nog zinvol. Als kind wordt je moe. Je bent steeds op zoek naar die warmte... hopeloos op zoek naar erkenning. Dat is heel vermoeiend en daar kruipt heel veel energie in. Energie dat we normaal gezien nodig hebben om te groeien...Onze emotionele groei stagneert!
 
Nu kun je bij jezelf afvragen, is dat niet allemaal overdreven. Wie wilt er nu sterven...
 
Het is juist! Dat is een normale reactie. We zijn ons niet bewust van dit alles. Als kind zijn we veel te zwak om dat te kunnen voelen. We duwen deze gevoelens weg. De pijn zou ondraaglijk zijn. Ons lichaam beschermt zich hiervoor!
 
Er zijn verschillende manieren om ons hierin te beschermen. We maken hierin onderscheid tussen bevriezen, vluchten (dissociatie) of .....
Onze hersenen regelen deze functie.
 
Als kind kunnen we op verschillende manieren reageren. Onaangename gebeurtenissen, angst of pijn, kunnen we verdringen. Zodanig dat we dit niet meer ervaren. Het lijkt of alles goed gaat in ons leven. De buitenwereld ziet ook niet echt signalen. We kunnen dat ook allemaal verbergen.
Je kunt wel een bepaald gedrag herkennen bij het kind, dat je als symptoom zou kunnen signaleren. Maar voor de omgeving is dat niet altijd zo duidelijk; Het kind kan stil zijn, onrustig, ziekjes, moe, slapeloos...
 
Nu onze samenleving zich bewust is geworden van de psychologische gevolgen van mishandeling, houden we ons in klinische kringen er veel bezig met het fenomeen 'dissociatie'. Dissociatie is een automatisch afweermechanisme dat ons tijdens een traumatische ervaring beschermt. Er is sprake van dissociatie als je jezelf losmaakt van een ervaring om de pijn,, de angst of de vernedering van een traumatische gebeurtenis niet te voelen. Dissociëren leren wij doorgaans als kind, als wij onszelf innerlijk nog niet voldoende kunnen verweren. Een klein meisje dat door haar vader misbruikt wordt, kan zichzelf niet toestaan de gruwel hiervan  ten volle te ervaren en het sluit een deel van haar ervaring af door zich ervan los te maken. In haar ergste vorm resulteert dissociatie in een multiple persoonlijkheidsstoornis.
De twee belangrijke kenmerken van dissociatie zijn dat zij automatisch plaatsvindt en iemand de mogelijkheid geeft iets niet te ervaren. Wanneer een kind zich bijvoorbeeld dissocieert van gevoelens van in de steek gelaten zijn, dan gebeurt dit afsluiten voor gevoelens automatisch en onbewust, als een manier om zich te beschermen. Dit toedekken van een ondraaglijke emotionele wond vindt op dezelfde manier plaats als bij een lichamelijke wond die automatisch, zonder bewuste gedachte van de kant van de persoon, wordt bedekt door nieuwe huidcellen.
 
Sommigen onder ons zijn van nature dissocieerders en anderen zijn van nature versmelters. De dissocieerder is eraan gewend zichzelf te scheiden van zijn innerlijke responsen, terwijl de voeler eraan gewend is zich sterk te identificeren met iedere respons.
Als je niet bereid bent een gevoel, gedachte of emotie te ervaren, dan kun je jezelf er ook nooit werkelijk van losmaken. Om die onvervalste ruimte te bereiken, waarin je getuige kunt zijn of kunt observeren, moet je bereid zijn iets zowel te ervaren als niet te ervaren.
 
De meesten van ons zijn versmolten of hebben zich geïdentificeerd met een of meer traumatische ervaringen uit het verleden, ook als wij ons niet meer herinneren welke dat zijn. Als je eenmaal de inhoud van je geest begint waar te nemen, zul je echter ook gaan zien wat je vooroordelen, je afweermechanismen en je verwondingen zijn - al die delen van jezelf die je niet toelaat en waarvan je jezelf hebt gedistantieerd. Als je leert je eigen innerlijke trauma's waar te nemen, ben je op weg naar de genezing ervan; het is het eerste 'vredesaanbod' van de gewonde persoonlijkheid aan het afgesplitste trauma, dat al zo lang uit het bewustzijn gebannen is.
 
Het is niet vanzelfsprekend in een gezonde partnerrelatie te staan, als je dit van kindsaf niet de juiste hechting hebt meegekregen.
 
Je gaat voor een stuk je moeder/vader, naargelang de omstandigheden, gaan internaliseren. Dat betekent dat je het gedrag van je moeder onbewust gaat kopiëren. Je moeder is je rolmodel; Ook al beloof je jezelf dat je nooit wil zijn zoals je moeder, toch kopiëren we onbewust haar gedrag.
Als moeder afstandelijk met je omgaat, daarmee bedoel ik dat ze je als baby enkel voedt en voor de rest niet veel aandacht heeft, dan geeft dat effect op jou gedrag in relaties.
Het patroon 'aantrekken en wegduwen' is hier pertinent aanwezig. Dat is het enige dat je kent als baby. Mama komt en mama laat me in de steek...
 
Daarnaast ben je dat zo gewoon geworden, dat een andere manier van omgang bedreigend gaat lijken. Je wenst niet meer dat er iemand dicht komt.. dat is onveilig! Dat gevoel van onveiligheid maakt ons bang voor intimiteit..We laten onze partner niet langdurig vertoeven in onze intieme zone.
 
Dit gedrag ga je ook stellen in je eigen relaties. Vanuit een gemis ga je aantrekken en nadien je partner wegduwen. Dat is een spelletje zonder einde. Dat noemen we dan onze liefdesrelatie..
 
We kunnen onszelf dat niet kwalijk nemen, daar we hier handelen vanuit onwetendheid.  Op het moment dat je dit patroon herkent in je relatie, kun je hiermee aan de slag..Bewustworden waarom je zo handelt...vanwaar dat het zijn oorsprong heeft...
 
Als je dit patroon stopt, is het heel confronterend, want dat voel je niet echt iets in de plaats. Het is onbekend terrein..Ik ben mijn liefde nu totaal kwijt.Liefde was voor mij aantrekken en wegduwen..
 
Daarnaast durf je niet echt krachtig in relaties staan. Als je één van je ouders dominant was, dan is het heel moeilijk om in je kracht te staan in jou relatie. Als kind voel je je klein, machteloos. Je bent moedeloos. De pogingen die je ondernam om op te komen voor jezelf, werden telkens ondermijnt door de kracht van de ouder. Je eigen kracht is hier teniet gegaan als je in verbinding staat.
 
Daarnaast is het heel bedreigend om krachtig te zijn. Kracht werd afgestraft, eventueel met een klap..of verwijt.
 
Om een gelijkwaardige partnerrelatie te hebben is het wel belangrijk dat je durft in je kracht staan in nabijheid van de andere.



 
 4. AANVAARDING VAN ONZE GEVOELENS
 
Een heel belangrijk deel in de zoektocht naar de liefde is AANVAARDING; Aanvaarden, accepteren van jezelf dat je moeite hebt met bepaalde zaken. Aanvaarden dat je onveiligheid aantrekt in je relatie,
vanuit gewoonte. Je hebt maar dat gekend als kind, dus onbewust ga je onveilige condities neerzetten in je ervaring: door bv.  je partnerkeuze...
Jou onveilig gevoel leren aanvaarden. Het is soms heel moeilijk om die onveiligheid te aanvaarden. We zijn er precies van overtuigd dat aanvaarding alles nog veel erger zal maken. Dat is de misleidend. Door te aanvaarden durf je ook het gevoel volledig toelaten en ben je er niet meer bang van. We kunnen vaak vanuit cognitie zeggen dat we het aanvaarden, maar daarom is het nog niet volledig geïntegreerd;
Aanvaarden dat je innerlijke kleine kind veel heeft afgezien. Ik bedoel hier wel mee, aanvaarden tot op celniveau, niet vanuit de mind.
 
Vaak kan die onveiligheid zich ook projecteren op onze sexualiteit. Onze basisgevoel is onveiligheid. Een open sexualiteit is sexualiteit vanuit een gevoel van veiligheid. Ergens willen we wel behagen maar voelen we ons onbewust zeer onveilig. Dat heeft spanning en tegenstrijdige gevoelens. Symptomen kunnen zich hier ook stellen (bij vrouwen): bv vaginisme, droog gevoel, vaginale irritatie, vaginale exceem..
Bij mannen kan dat erectiestoornissen tot gevolg hebben;
 
Op zich vragen deze symptomen geen medicamenteuse ondersteuning. Het hangt nauw samen met jou diepe emotionele processen. Een goede gesprekstherapie of relatietherapie is helend!
 
5. JE INNERLIJKE GEKWETSTE KIND
 
Hierboven heb ik heel veel uitgelegd betreft het belang van een gezonde hechting.
Om als volwassen contact te maken met die gekwetste gevoelens kun je dit doen via je innerlijke kleine kind. Onze kind belevingen dragen we allemaal nog in ons mee. Vaak ergens diep verborgen en niet zo frequent bezocht.... Onze kind gevoelens zijn er nog, en kunnen verpersoonlijkt worden in je kleine IKje. Als je stil wordt bij jezelf in een meditatieve houding, stevig geankerd.. dan kun je contact maken met je kleine Ik. Vaak zul je in het begin wat moeten zoeken en een liefdevolle manier vinden om dat persoontje aan te spreken. Misschien vind je een schuchter, angstig, stil meisje/jongentje.. of eerder een vrolijk opgetogen blije kind. Alles is hierin mogelijk... zoals jij je kindertijd mocht ervaren!
Hier is terug de aanvaarding belangrijk. Durven aanvaarden zoals het is... Vanuit mijn ervaring, was het nogal schokkend, want mijn innerlijke kleine kind was dood...Een schrijnend gevoel dat me heel veel traantjes deed huilen..Het kan inderdaad dat die doodservaring komt; Als kind gebruiken we afweermechanismen om moeilijke momenten te overbruggen; De 'simulatie'dood kan ook zo'n afweermechanisme zijn om de pijn niet meer te moeten voelen..
 
Het is hierin heel belangrijk dat we een onderscheid maken tussen vroeger en nu. In therapeutische verwerking ga je dit altijd plaatsen onder 'oude pijn'. Het is een pijn uit je kindertijd.. die nog niet helemaal verwerkt is. Wetend dat je nu volwassen bent, en zelf kunt zorgen voor de nodige veiligheid in je leven. Als volwassen kun je actie ondernemen. Ben je niet meer zo afhankelijk van een zorgende..
Bij verwerking, worden die oude gevoelens van angst, in de steek gelaten worden, herbeleefd.. en wordt er telkens gerefereert dat dit het kindgedrag is.. Ons kind voelde zich vroeger zo..
 
Nu is het mogelijk om daar aan te werken, en een andere realiteit te creëren. Dat vraagt wel een goede therapeutische ondersteuning!
Vaak gaat dit gepaard met een rouwproces. Hieronder schrijf ik wat meer over rouw, omdat het verwerken van gevoelens rond hechting hierbij nauw aansluiten. Als je durft inzien dat je eigenlijk emotioneel geen 'mama' hebt gehad, dan vraagt dat ook rouw...Er is een verlies en een tekort dat je nu pas durft ervaren..

6. HET ALGEMENE ROUWPROCES

Om beter te kunnen omgaan met mensen in een rouwproces, is het goed om te weten hoe een rouwproces eruit kan zien. 

Hoe verloopt een rouwproces?
Verlies verwerken doet iedereen op zijn eigen manier. Er zijn geen regels voor. Belangrijk is dat de rouwende kan rouwen zoals hij dat wil en nodig heeft. Dat hij zijn eigen gevoelens accepteert en die kan uiten als hij daar behoefte aan heeft. Het is gebleken dat de meeste rouwenden de volgende punten moeten hebben ervaren voor zij kunnen zeggen dat het verlies verwerkt is.
- Het laten doordringen van de werkelijkheid van het verlies.  Bij hechtingsproblemen gaat dit gepaard met de moed te hebben om de realiteit van je verleden volledig te durven voelen. Hoe het werkelijk voor jou als kind was.
- Het ervaren van de pijn van het verlies. Als je de werkelijkheid durft voelen dan gaat dit gepaard met pijn.. ook bij gemis aan warmte, geborgenheid en gedragenheid als kind.
- Het aanpassen aan het leven zonder het verlies. Het vraagt inderdaad een aanpassing om bewust om te gaan met je leven in relatie met anderen; Tot nu toe leefden we enken vanuit vermijdings- en vluchtgedrag; Als we die patronen doorbreken, moeten we leren die momenten in te vullen met dingen die voor onszelf goed zijn.. uit liefde voor onszelf!
- Het opnieuw leren houden van de mensen en van het leven. Na dit proces ga je opnieuw leren verbinden met mensen, ook in nieuwe relaties.. De destructieve relaties zijn verleden, we kijken onze toekomst tegemoet met het oog op een liefdevolle gelijkwaardige relatie.

Wanneer is een verlies verwerkt?
Een verlies is verwerkt als iemand er af en toe aan denkt, maar het verdriet zijn leven niet langer beheerst. Er bestaan geen regels voor hoe iemand die gemoedstoestand bereikt. De wetenschap heeft lang beweerd dat het verwerken volgens bepaalde regels verloopt. Daar zijn we vanaf. Mensen reageren heel verschillend en hebben meer of minder tijd nodig voor het rouwproces van het verlies.

Waarom hebben rouwenden in onze maatschappij moeite hun gevoelens te uiten?
Dood en verdriet zijn nog altijd een beetje taboe in onze samenleving. We zijn niet gewend erover te praten en we willen er liever niet mee geconfronteerd worden. We zijn er bang voor. Daarom zijn we geneigd mensen met verdriet te negeren. We gaan met een boog om hen heen en vermijden het contact. Ook heerst in onze cultuur de idee dat een evenwichtig persoon rationeel blijft, wat er ook gebeurt. Iemand die zijn gevoelens onder controle heeft, is flink. Als je openlijk je gevoelens laat zien, kun je voor 'onevenwichtig' worden gehouden. En als je gevoelens zeer intens zijn, zelfs als 'gek'. 
Het gevoel gek te worden, leeft vaak bij rouwenden. Zeker wanneer zij hun eigen reacties niet begrijpen. Het onbegrip van de omgeving doet er dan nog een schepje bovenop: het werkt als bevestiging voor de rouwende dat zijn gedrag 'abnormaal' is. Daarom hebben rouwenden vaak moeite om hun gevoelens te uiten. Ze schamen zich voor hun gevoelens, alsof ze iets verkeerd hebben gedaan. Ze zijn bang om anderen met hun verdriet of frustraties te belasten. Ze zijn bang dat hun omgeving hen als zwak, onevenwichtig of zelfs als gek ervaart. 

Kan een verlies van een (innerlijke blije) kind wel worden verwerkt?
Soms gaat de pijn nooit helemaal over. Het is echter ook heel normaal om af en toe weer, als bij een vulkaan, erupties van gevoelens te hebben als daar aanleiding voor is. Bijvoorbeeld op de geboorte- en sterfdag van het (innerlijke) kindje. Het is heel logisch dat er dan emoties bovenkomen. Dat hoort er gewoon bij. Maar de meeste rouwenden kunnen na verloop van tijd weer functioneren en het leven als zinvol ervaren. 

Welke gevoelens kunnen voorkomen in een rouwproces?
Rouw is niet alleen droefheid en depressie. Het is een scala van gevoelens, bijvoorbeeld angst, agressie, schuld, verwarring, maar ook opluchting en nog veel meer gevoelens die het bestaan soms geheel kunnen beheersen. De gedachten aan het verlies wisselen zich af met het zichzelf ervan afsluiten, er bewust niet aan denken. De gouden regel voor het verwerken van een verlies is: accepteer de gevoelens die je hebt. In een rouwproces kunnen emoties veel heftiger zijn dan iemand gewend is.
Een rouwproces raakt niet alleen gevoelens, maar dringt door in alle facetten van het leven. De werksituatie, de relaties met anderen en het zelfbeeld worden erdoor beïnvloed. Elke emotie kan opkomen, ook emoties die iemand voorheen niet kende of vreemd lijken in de context van het verlies.

Welke fysieke reacties kunnen voorkomen?
Het rouwproces kan ook lichamelijke reacties tot gevolg hebben.
- Veranderde eetgewoontes
Het kan zijn dat mensen veel meer of minder eten en drinken dan normaal. Het komt vaak voor dat de eetlust verdwijnt of dat de rouwende helemaal geen zin meer heeft om te koken. Daardoor verzwakt of hij nog verder. De omgeving kan helpen door de rouwende rond etenstijd uit te nodigen of door hem te helpen met boodschappen doen en koken.
- Vermoeidheid, concentratieproblemen, slapeloosheid, overactief gedrag
Verdriet kan ontzettend veel energie vergen. Iemand in rouw kan zich continu vermoeid voelen, lusteloos. Niets kan hem meer boeien, hij blijft bij de pakken neerzitten. "Vroeger kon ik nog uren in de tuin werken, maar nu is dat te vermoeiend voor me." Slapeloosheid is een ander effect. Vooral 's nachts komen de beelden en herinneringen naar boven. Bovendien voelen mensen zich 's nachts extra eenzaam. Lezen in bed of ontspanningsoefeningen kunnen dan helpen. Het beste slaapmiddel is fysieke inspanning overdag, als de rouwende daar tenminste toe in staat is. Zwemmen, een avondwandeling, sporten, het helpt om 's nachts makkelijker in slaap te vallen. Slaappillen bieden slechts een tijdelijke oplossing en mogen alleen in overleg met de huisarts worden gebruikt.
Ook overactief gedrag kan voorkomen. Iemand stort zich volledig op zijn werk of is constant rusteloos, kan zich niet meer ontspannen. De omgeving kan daarbij helpen door iemand mee uit te vragen voor een concert, een etentje, een boswandeling, een vakantie etc.
- Veranderde seksualiteit 8
Door het verdriet veranderen soms tijdelijk de interesses en behoeften. Verminderde seksuele belangstelling en verminderde potentie kunnen optreden. Voor sommigen vermeerdert juist de seksuele behoefte of de behoefte aan intimiteit. Het kan helpen door met elkaar te praten over gevoelens die de seksualiteit betreffen. Breng begrip op voor het verschil in seksualiteitsbeleving in deze moeilijke periode. Je vermijdt zo van elkaar te vervreemden.   http://home.wanadoo.nl/hvveb/rouw/rouwprocesalgemeen.html

7. GEVOLGEN VOOR DE RELATIES BINNEN HET GEZIN : FAMILIEOPSTELLING
 
Als er een ongezonde hechting ontstaat heeft dit vaak consequenties voor de structurele aspecten in het gezin. Dit kun je heel vaak zien via familieopstelling!
In de familieopstelling ga je de familiesituatie nabootsen door echte figuranten. Je gaat als slachtoffer heel goed ervaren wat er zich juist afspeelde in het gezin.
De relatie tussen vader en moeder, de relatie tussen slachtoffer en vader en moeder en de relatie tussen de kinderen.
Als er een onveilige hechting is gaat men compenseren. Om de pijn niet te voelen gaat men een op dat moment veiligere plaats innemen in het gezin. Dit kan dicht bij de vader zijn of dicht bij de moeder. Men zoekt bescherming. Zo ontstaan er vaak driehoeksrelaties tussen vader, moeder en kind, die altijd aanleiding geven tot conflict.
Je kunt je familie ook uittekenen op een genogram waarbij je aan iedereen een plaats geeft zoals jij het ervaren hebt.
Als je in een stabiele partnerrelatie wilt opbouwen, is het nodig dat je uit deze destructieve familiepatronen stapt. Het is belangrijk dat je volledig de plaats kunt aannemen als zoon of dochter.
Als zoon en dochter heb je recht op de nodige liefde en aandacht, en de ruimte jezelf te zijn..
 
 


8. GEVOLGEN VOOR DE RELATIES MET UW EIGEN KINDEREN
 
Vaak zijn we er zo van overtuigd dat we onze kinderen niet hetzelfde zullen aandoen, dan als we zelf ervaren hebben. We willen niet dat onze kinderen hetzelfde overkomt.
Het is eigenaardig maar uiteindelijk zien we dat we dezelfde weg op gaan..
De destructieve patronen, de manier van in relatie staan met elkaar, de manier om elkaar lief te hebben, gaan we copiëren uit onze kindertijd. Als volwassene blijven we onbewust zo functioneren. We hebben enkel dat voorbeeld gezien! En daar kunnen we enkel naar handelen!
Vandaar dat het zo belangrijk is om daar aan te werken.. Uit liefde voor onze kinderen! Op die manier bieden we onze kinderen een gelukkige toekomst.. En dat is de diepe wens van elke ouder!

 

9. HET VERLEDEN LOSLATEN
 
Er wordt vaak gezegd, je moet het verleden loslaten!
Het klinkt eenvoudig...maar..
 
Wat betekent dat nu: verleden loslaten..
Belangrijk is dat je destructieve relatiepatronen loslaat. Dwz dat je bewust wordt van je patronen, zodanig dat je jezelf op een andere manier kunt opstellen in relatie.
Deze patronen zitten vaak heel diep verstrengeld en hebben een reden om ons te laten functioneren in dit leven!
In het volwassen leven zijn deze patronen niet meer echt zinvol.. Je hebt je eigen leven in handen, en kunt je eigen veiligheid hierin scheppen. Je bent hier nu zelf verantwoordelijk voor.. vandaar
dat oude patronen niet meer nuttig zijn. Die sleur je enkel mee als balast..
 


10. RELATIETHERAPIE MET VEILIGE HECHTING ALS FOCUS

 
 
Vanuit mijn eigen proces en mijn zoektocht botste in de boekhandel op het boek HOUD ME VAST van Dr. Sue Johnson. Dat boek is voor mij heel erg ondersteunend, in die zin dat ik er veel uit haal om met mijn clienten te werken, en ook voor mezelf. Het is heel erg herkenbaar. Vandaar dat ik beslist heb om het hieronder wat verder uit te werken!
 
 
EMOTIONALLY FOCUSED COUPLE THERAPY (dr. Sue Johnson) : EFT
 
Mijn uitéénzetting hieronder is gebaseerd op het boek, en daarnaast gebruik ik ook een aantal voorbeelden uit mijn eigen praktijk, om de visie van EFT concreter te maken!
 
LIEFDE: EEN REVOLUTIONAIRE NIEUWE BLIK
We leven onder de bescherming van elkander
Keltisch gezegde
 
Dit is een therapie vorm voor koppels waaruit men vertrekt vanuit de hechting. Men gaat ervan uit dat we een ingebakken behoefte hebben aan iemand op wie we kunnen vertrouwen, een geliefde die een betrouwbare emotionele verbondenheid kan bieden en troost.
 
De boodschap van EFT is als volgt: we kunnen beter inzien en toegeven dat we emotioneel gehecht zijn en afhankelijk van onze partner, net als een kind afhankelijk is van zijn ouders, voor koestering, troost en bescherming; De hechting is meer van emotionele aard, het wederzijds en fysiek contact is minder belangrijk. We hebben een fundamentele behoefte aan intermenselijke verbondenheid. Op het moment dat we die verbondenheid verliezen, ervaren we allemaal het drama.
 
Liefde zet ons aan om een emotionele band aan te gaan met enkele dierbaren waarbij we ons veilig voelen en waarmee we samen het leven aankunnen. We gaan er meestal van uit dat Liefde er is om ons aan te zetten tot paren en voortplanten. We hebben een grote drang naar emotionele hechting. We willen dat er iemand ons vasthoudt! Het is een primaire behoefte, naast  behoefte aan voedsel, geborgenheid en veiligheid.
 
EFT vertrekt vanuit de hechtingstheorie van John Bowly. Hij gaat ervan uit dat de kwaliteit van de band met geliefden en emotionele deprivatie op jonge leeftijd de basis zijn van een [al dan niet Brigitte 28/04/09]gezonde emotionele ontwikkeling en van de manier waarop we gewoonlijk verbinding maken met anderen.
 
In onze maatschappij hebben we nog altijd het beeld dat volwassen rijpheid staat voor onafhankelijkheid en zelfstandigheid. Bowlby spreekt daarentegen van 'effectieve afhankelijkheid' en over het feit dat je krachtig bent, als je je kunt wenden tot anderen voor emotionele steun in je leven.
 
Hoe meer we onze partner de hand kunnen toesteken, hoe beter we op onszelf en onafhankelijk kunnen zijn. Als we voelen dat onze partner onze behoeften erkent, hebben we meer zelfvertrouwen bij het oplossen van problemen en slagen we meer met succes in ons leven.
 
Conflicten en vijandige kritiek van dierbaren maken dat we aan ons zelf gaan twijfelen en roepen hulpeloosheid op, en kunnen de oorzaak zijn van depressie. We hebben erkenning door onze geliefden nodig! Gewoon de hand vasthouden van een liefdevolle partner kan ons letterlijk kalmeren en geruststellen.
 
 
VERLIES VAN VERBONDENHEID
we zijn nooit zo kwetsbaar als wanneer we liefhebben
sigmund freud
 
Het gebeurt dat we onze verbondenheid verliezen. We voelen ons niet meer emotioneel veilig bij elkaar. Er wordt heel wat ruzie gemaakt, maar dit is eigenlijk een protest tegen het verlies van emotionele verbondenheid. De belangrijke vragen rijzen op: Kan ik nog op je rekenen, je vertrouwen? Ben je beschikbaar voor me? Zul je reageren als ik je nodig heb, als ik je roep? Tel ik nog voor je? Waardeer je me en aanvaard je me? Heb je me nodig, vertrouw je op mij?
 
Woede, kritiek, eisen, het zijn eigenlijk allemaal noodkreten naar de geliefde, die roepen om zijn of haar hart open te stellen, om de partner emotioneel terug te winnen en het gevoel van veiligheid en verbondenheid te herstellen.
 
Volgens de hechtingstheorie, kunnen we schuilen bij onze geliefde. Als de persoon emotioneel niet beschikbaar is, of ontvankelijk, staan we in de kou, alleen en hulpeloos. Allerlei emoties komen op: woede, verdriet, pijn en vooral angst. Ons alarm gaat af in de amygdala in ons brein, het angstcentrum. Dit gebied brengt een automatische reactie teweeg. We denken niet na, we voelen en handelen.
 
We verstaan onze eigen taal van hechting niet, we geven eigenlijk geen duidelijke signalen af over onze behoeften of over onze betrokkenheid. We vragen boos en gefrustreerd naar verbinding, omdat het te weinig veilig voelt en ons te weinig vertrouwen heeft. We gaan eisen stellen ipv vragen. Het brengt ons tot een machtstrijd, en zeker niet tot een omhelzing. Er ontstaan duivelse dialogen.
 
Er groeit wrok, op je hoede zijn en afstandelijkheid. Je kunt hierop verschillende manieren reageren: de andere beschuldigen, protesteren of  verstijven en vluchten. Dat zijn allemaal manieren van mogelijke reacties...
 
De gedachte dat deze spiraal van eisen stellen en afstand nemen te maken heeft met hechtingspaniek is voor vele psychologen of therapeuten nog revolutionair.
We moeten als hulpverlener de fundamentele principes van een liefdesrelatie kennen. Anders zijn we niet in staat om de liefdesperikelen echt te begrijpen en paren duurzaam hulp te bieden. Het patroon van eisen stellen en je terugtrekken is niet alleen een slechte gewoonte, maar het is de spiegel van de onderliggende werkelijkheid: zo'n paren voelen zich emotioneel uitgehongerd. Ze raken los van de bron van hun emotioneel voedsel. Ze snakken er wanhopig na!
 
Bowlby leert ons wanneer ons hechtingsalarm aanslaat. We voelen ons plotseling onzeker en kwetsbaar in de wereld. We hebben het gevoel dat onze relatie een negatieve impuls krijgt als we een bedreiging of gevaar voor onze relatie voelen. De bedreiging kan zowel uit de buitenwereld of onze innerlijke wereld komen. Ze kan reëel zijn of denkbeeldig. Het gaat om onze perceptie, niet om de werkelijkheid.
 
We gaan letterlijk veiligheid en bescherming zoeken. Ons knuffelhormoon, oxytocine, zorgt dat vrouwen zich vaker tot anderen wenden als ze een gemis aan verbondenheid voelen. Als een huwelijk mislukt, ligt de oorzaak niet bij ruzies, maar bij afnemende genegenheid en emotionele ontvankelijkheid.
 
DURVEN JOU EMOTIES TONEN IN RELATIE
Het hart verwelkt als het niet reageert op een ander hart
Pearl S. Buck
 
Als we de weg op gaan van duivelse dialogen, ontstaat er emotionele chaos. Vaak gaan we onze cliënten motiveren tot het leren toepassen van communicatievaardigheden. Maar algauw voelen we dat niet echt tot de kern van de zaak doordrongen wordt.
In de dialogen worden onze emoties alsmaar heftiger. Hoe bozer de één wordt, hoe meer de ander zich terugtrekt en  stiller wordt. De rondedans kan verder gaan, de andere partner wordt nog bozer, omdat de andere zich terugtrekt. Steeds maar in het zelfde kringetje!
Als we deze rondedans kunnen vertragen, en na lang en zacht doorvragen, komen we tot stilzwijgen en voelen we ons verslagen, bedroefd. Als we de rondedans vertragen komt er meer ruimte voor emoties, zoals verdriet, angst, schaamte. Dan gaan we samen over die emoties praten. Dan ga je inzien hoe gevangen je zit in je eigen relatiepatronen.
Hierbij neem ik een voorbeeld uit mijn eigen praktijk; Ik heb wel de namen veranderd. Mark en Eveline komen bij mij op consult met de boodschap dat hun relatie al jaren niet meer goed loopt. Marc is boos dat zijn vrouw nooit luistert naar wat hij zegt en Eveline vindt dat haar man veel te agressief is in zijn taal en dat ze daarom niet kan luisteren en met hem praten. Als ze voor de eerste keer bij mij komen doen ze beiden hun verhaal, elkaar veroordelend..Door verder door te vragen en luistern naar Eveline hoor ik dat ze zich heel eenzaam voelt en dat ze eigenlijk bang is van Mark omdat hij zo agressief is. Daarom sluit ze zich af. Ze voelt zich ook schuldig omdat ze denkt dat ze niets goed doet.  Eigenlijk denkt ze dat Mark haar niet meer graag ziet.
Als ik uiteindelijk aan Mark doorvraag, vertelt hij dat hij zich ook heel eenzaam voelt, en dat hij niet begrijpt waarom zijn vrouw niet wil luisteren of communiceren met hem. Hij ziet zijn vrouw heel graag mar voelt zich hierin machteloos; Hij beweert als van alles geprobeerd te hebben. Hij is bang om zijn vrouw te verliezen.
Er verandert veel in het gesprek:
Mijn cliënten geven zich bloot, ze laten hun zachte kant zien, wat ze voordien als maar verborgen voor elkaar. Eveline die zich meer teruggetrokken had, kon nu eerlijk haar angst voor verlies en isolement opbiechten, en konden ze beiden praten over hun verlangen naar genegenheid en verbondenheid. Die openbaring 'bewoog' dan de verwijtende partners om met meer tederheid te reageren en om hun eigen behoeften en angsten met de ander te delen. Beide partners staan precies tegenover elkaar, face to face, naakt maar sterk, en reiken elkaar naar elkaar uit!
Dat zijn zeer mooie momenten! Ze brengen een positieve verandering teweeg in de relatie; Dat zijn sleutelmomenten.
 
Als de veilige verbondenheid wegvalt, roept dat bij de partners een vecht- en vluchtgedrag op. Dat zien we duidelijk bij Marc en Eveline. Marc reageert agressief, Eveline trekt zich terug en wordt stil. Beide reactie komen voort uit doodsangst; Ze gaan er enkel op een andere manier mee om. De verwijten in de conflicten zijn eigenlijk noodkreten. Een protest tegen het verlies van verbondenheid. Dit kan enkel weggenomen worden als de geliefde emotioneel dichterbij komt en de ander vasthoudt en geruststelt;
 
De sleutelmomenten zijn de momenten dat de veilige binding tot stand komt. Partners zijn veilig afgestemd op elkaar en begrijpen elkaars hechtingskreet. Het vertrouwen hebben dat de andere klaar staat voor je; Je weet dat hij komt wanneer je erom vraagt. Zo wordt je zelfvertrouwen groter, en je gevoel van eigenwaarde.  Dat maakt je sterker als individu.
 
De wanhopige behoefte aan emotionele reactie die uitloopt op verwijten, en een wanhopige angst voor afwijzing en verlies die uitloopt op terugtrekken - dat ligt aan de grondslag van de eindeloze conflicten. 
 
EFT: 7 TRANSFORMERENDE GESPREKKEN
 
In de therapie worden 7 gesprekken voorzien.
Het eerste gesprek: De duivelse dialogen leren herkennen
Het tweede gesprek: de pijnplekken vinden
Het derde gesprek: Op een crisis terugkijken
Het vierde gesprek: Houd me vast - betrokkenheid en verbondenheid ontwikkelen
Het vijfde gesprek: kwetsuren vergeven
Het zesde gesprek: de band versterken via seks en aanraking
Het zevende gesprek: je liefde levend houden
 
1. DE DUIVELSE DIALOGEN LEREN HERKENNEN
Ruzie is beter dan eenzaamheid
Iers spreekwoord
 
Dr. Sue Johnson maakt onderscheidt in 3 soorten dialogen.
1. Zoek de boef!
Als we geen veilige verbinding kunnen maken met onze partner kunnen we de schuld bij de ander leggen. Er ontstaat een doodlopend patroon van verwijten over en weer dat een stel mijlenver uit elkaar kan houden en dat herstel van verbondenheid en het bieden van een veilige schuilplaats blokkeert. De bedoeling van 'zoek de boef' is zelfbescherming, maar de voornaamste bezigheid is over en weer aanvallen, beschuldigen en veroordelen. Het startsein voor dit reactiepatroon is dat we ons bezeerd voelen door of kwetsbaar bij onze partner en dat we dan ineens onze greep kwijtraken. We zijn onze emotionele veiligheid kwijt. En als we dan schrikken, grijpen we alles aan dat ons wellicht die greep weer kan teruggeven. Dat kunnen we proberen door onze partner negatief af te schilderen, door hem of haar zwart te maken. Onze aanval kan een reactie zijn of een preventieve aanval. We bedoelen hier eigenlijk: niet ik, maar jij! We zien en voelen enkel wat de andere ons aandoet; We zien moeilijk het effect van onze reactie op de andere.
 
2. Protestpolka
De protestpolka is subtieler dan 'zoek de boef'. Er groeit een emotionele afstand.
De partners ervaren in protestpolka volgende onderliggende gevoelens: een partner die jou niet belangrijk vindt of op juiste waarde schat; isolement ervaren in termen van leven en dood; je buitengesloten en alleen voelen; je aan je lot overgelaten voelen als je de andere nodig hebt, of niet op je partner kunnen rekenen; verlangen naar emotionele verbondenheid en worden worden om het gebrek aan ontvankelijkheid van je partner; je geliefde alleen nog zien als vriend of huisgenoot.
Als we aan partner vragen om zich op de negatieve dans zelf te concentreren en alleen hun eigen passen te beschrijven in plaats van de fouten en gebreken van hun partner, dan krijgen we werkwoorden te horen als duwen, trekken, slaan, aanvallen, bekritiseren, klagen, druk uitoefenen, uit mijn vel springen, schreeuwen, provoceren, toenadering zoeken en de controle houden; Dan zitten we gevangen in een patroon van achtervolging en protest en spreken we enkel nog over gevoelens van frustratie, woede en ontreddering, en dat is wat onze partner dan ook ziet.
Bij de andere partner zien we ook de terugkerende thema's: een gevoel van wanhoop en een gebrek aan zelfvertrouwen om iets te ondernemen; negatieve gevoelens wegdrukken door zichzelf af te sluiten, een onbeholpen iemand; zich veroordeeld en afgewezen voelen door de partner; proberen het hoofd boven water te houden door problemen met de relatie en met hechtingsbehoeften te ontkennen; van alles doen om de woede en de afkeuring van de partner te ontlopen;
Als we aan hen vragen om hun eigen passen te beschrijven, gebruiken ze de volgende termen: zich terugtrekken, in zijn schulp kruipen, verlamd raken, gevoelens wegdrukken, zich verstoppen, zich afsluiten, alles binnen proberen te houden en dingen oplossen. Hun gevoelens benoemen ze meestal in termen van depressie, afstomping, gevoelloosheid of een gevoel van wanhoop en mislukking. Hun partner ziet meestal een gebrek aan emotionele reacties.
 
Mannen en vrouwen hebben allebei sociale opvattingen meegekregen die ertoe bijdragen dat ze zich verstrikken in een polka. Het meest dodelijke is de mening dat een gezond, rijp, volwassen mens geen emotionele verbondenheid nodig heeft en dus geen recht heeft op een dergelijke zorgzaamheid. Men gaat ervan  uit dat men niet zomaar tegen zijn partner kan zeggen: ik voel me klein en ik wil jou armen om me heen voelen. Ik kan niet zomaar vragen om op de eerste plaats te komen, ook niet zo nu en dan. Daar heb ik geen recht op! Dat zou ik toch niet nodig moeten hebben. Als we onze hechtingsbehoeften niet kunnen benoemen en accepteren, kunnen we ook geen duidelijk signaal aan anderen afgeven wanneer die behoefte zich ineens heel sterk doet voelen;
 
3. Verstijf en vlucht
 
Ik breid verder niet uit over EFT;
 
U kunt u meer verdiepen in EFT via het boekje HOUD ME VAST, geschreven door dr. Sue Johnson. www.iceeft.com


11. Wat betekent lief zijn voor Jezelf?
 
 
Op een dag kreeg ik een mail binnen met een heel mooie link naar een site van een zekere Myra. http://www.freewebs.com/jezelf1234/
 
Ik heb mezelf toegestaan om hier een stukje uit te kopiëren. In mijn proces is het nog niet zo makkelijk hierover te schrijven. Vandaar dat ik mijn inspiratie haal bij iemand die dit heel mooi heeft uitgeschreven. Proficiat hiervoor!

 

Citaat van haar site: 

 

Lief zijn voor jezelf is mijn levens motte. Het is een overkoepelende term geworden voor mijn levenshouding. Uit liefde voor mezelf heb ik een leven leren leven dat vol vrede en vreugde is.

Mijn wens is dat iedereen met net zoveel innerlijke vreugde door het leven mocht gaan.

 

Wat betekent lief zijn voor jezelf? Wat houdt dit in?

Dit houdt in een bewustwordingsproces. In dit proces leer je waar je verantwoordelijk voor bent, namelijk, voor alles wat je denkt, alles wat je zegt en alles wat je doet.

 

Het houdt in leven in het moment van het NU.

 

Het houdt in dat je jezelf goed leert kennen zodat je onderscheidt mag maken tussen de uiterlijke verschijnselen van het leven en het innerlijk bewustzijn. Onderscheid maken tussen de wereld van het ego en de innerlijke wereld van je spirit.

 

Lief zijn voor jezelf  is een innerlijk groeiproces. Een manier van leven. Het is een sleutel om innerlijke deuren te openen. Deze deuren leiden jou naar de wereld in jezelf, je geest, je energie, je levensbron. In deze inner zelf ligt de ware betekenis van wie jij bent en wat het leven voor jou mag betekenen.

 

Het kan in eerste instantie egoistisch klinken, maar in feite ben je voor jezelf het belangrijkst dat er is. Je bent numero UNO. Wanneer het goed gaat met jou, danst de wereld met je mee. Eenmaal tot het besef gekomen dat je niet bent wie de maatschappij zegt die je bent, namelijk dat je meer bent dan je naam, je beroep, en je geloofsovertuiging, dan ben je in staat om alles op een andere wijze te zien, en van alles te mogen genieten. Wat dan ook dat zich voordoet in het leven, altijd de vraag stellen, hoe kan ik nu lief zijn voor mezelf? Er is altijd een antwoord, een positief antwoord.

 

 Stel vragen. Denk zelf na. Neem niet alles vanzelfsprekend aan. Vragen stellen over  het leven brengen je dichter bij jezelf. Stel de vragen die je hebt weggedrukt omdat het niet juist zou zijn om de regels, de dogmas, en de paradigma’s van onze opvoeding, van onze tijd aan vragen bloot te stellen. Juist deze vragen brengen het innerlijke leven in beweging.

 

En de antwoorden zijn verbluffend. Hieruit leer je hoe je anders kunt kijken naar jezelf en naar alles wat om je heen plaatsvindt, hoe je beter geconcentreerd en met volle aandacht kunt luisteren naar je eigen gedachten en ook naar wat anderen te vertellen hebben. Door Lief te zijn voor jezelf  ervaar je wat je eigenlijk nooit voor mogelijk hebt gehouden

 

Iedereen wil gelukkig zijn. Maar, over wat voor soort geluk spreken wij eigenlijk? Het geluk dat voortkomt vanuit het ego is een geluk dat bestaat uit momenten. Deze momenten zijn tijdelijk van aard en het ego zorgt ervoor dat wij blijven verlangen naar een moment van geluk.

Er is een andere soort geluk. Het geluk dat voortkomt vanuit de innerlijke bron is een gelukzaligheid dat moeilijk te beschrijven is want zoiets moet je ervaren. Dit gevoel is een samensmelting van vrede, vreugde, liefde, blijheid en tevredenheid. Om dit gevoel te bereiken is het goed om eerst te kijken wat er in de weg staat. Begin bij jouw eigen gedachten
 
 



12. MIJN SPREUK...
 
LIEFDE IS GEEN...GEHECHTHEID
 
Je hechten aan iemand... aanhankelijk zijn..
Hier bedoelen we als een parasiet op iemands rug leven.
Het is belangrijk om stevig op je eigen benen te staan, een stevige gronding te ervaren, en van
daaruit de liefde te mogen ervaren. Zonder je eigen fundament of gronding te verliezen!
 
LIEFDE IS GEEN VERLANGEN OM BEMIND TE WORDEN
 
Hunkering naar liefde, komt meestal van een groot gemis. Een gemis aan geborgenheid en warmte. Dat is een fundamenteel gemis is ons leven, dat mogelijks reeds ontstaan is in de kinderwieg.
Je hunkering naar liefde is een grote noodkreet.. Hier kun je enkel jezelf in helen. Je zelf heel graag zien, heel lief zijn voor jezelf..
Dit gemis opvullen met het opeisen van liefde van je partner is zeker niet de weg naar harmonie..

 
LIEFDE IS GEEN ... VERWACHTING
 
Vaak verwachten we heel veel van onze partner in onze relatie. We verwachten 'dit' en we verwachten 'dat'... Op het moment dat onze verwachting niet gerealiseerd wordt.. ervaren we pijn. We voelen frustratie, boosheid en ongemak.
Dit mechanisme van verwachting is een manier om onszelf te beschermen. We ervaren een gemis bij onszelf, bv een gebrek aan geborgenheid, veiligheid en dan verwachten we van onze partner dat hij daarvoor zal instaan. Op die manier voelen we dit gemis eventjes niet.. Dat zijn maar kortstondige oplossingen en uitstelgedrag om ons eigen stuk hierin niet te moeten voelen.
Op het moment dat het object bv de partner volledig wegvalt, valt men in een diepe duisternis en komt men helemaal in zijn eigen pijn terecht. Dat kan aanleiding geven tot depressieve gevoelens..of stemmingsschommelingen. De gekwetstheid schreewt om heling.
Dit is voor velen onder ons onbewust een uitnodiging tot groei. De situatie wordt zeer oncomfortabel en moeilijk om alleen te dragen. Op dit moment kom je bij een therapeut terecht. Hij/zij zal je begeleiden in jou bewustwording.
 
 
   
LIEFDE IS GEEN ...ANGST
 
Vaak verwarren we onszelf hierin. We kennen het verschil niet tussen angst en liefde en verwarren beiden. Uit angst liefhebben...Dat is eigenlijk een stuk 'doen alsof'. Je hebt iemand lief maar eigenlijk is het enkel omdat je je eigen angst niet zo moeten voelen. Dat is vrij egoïstisch en ergens misbruik je je partner hierin.
 
Zoals ik in het begin van mijn werk schreef, groeien we als kind op in een gevoel van onveiligheid. Dat brengt angst teweeg. Deze angst imponeert zich in onze liefdesrelatie. We hunkeren naar warmte maar onze angst laat het niet toe..
 
Ik denk hier dan aan verlatingsangst  en bindingangst. Hieronder een kort verloop:
 
Verschillende stadia van BINDINGSANGST
Fase 1: Het begin

Dit is de verleidingsfase waarin liefde, lust en opwinding zo intensief zijn dat ze elke vorm van angst overschaduwen. In deze periode speelt fantasie een grote rol, en een persoon - typisch de actieve partner - doet al het mogelijke om de ander ervan te overtuigen een relatie met hem/haar aan te gaan. Mensen met bindingsangst hebben vaak een enorme intense samengebalde liefde in zich. Dat zij daar vaak niet bij kunnen is vers twee, maar op de momenten dat ze er wel bij kunnen (en die zijn er echt wel) wordt die liefde ook vaak heel intens gegeven, zo allesoverweldigend dat de partners daar meestal juist voor vallen.

Fase 2: Het midden
Het eerste gerommel van bindingspaniek wordt ervaren. Deze fase begint wanneer er een machtswissel plaatsvindt. Degene met bindingsangst realiseert zich dat hij de ander voor zich gewonnen
 heeft en dat die ander verwachtingen heeft in de richting van een hechtere relatie, en reageert hierop door van koers te veranderen en muren op te trekken. Het is nu dat hij begint met twijfelen aan de ander. Daarbij geeft hij een groot aantal dubbelzinnige boodschappen, en begint met een soort van duw- en trekwerk, vooruit-achteruit-bewegingen zeg maar. Terwijl hij zich terugtrekt, wordt de partner meer en meer onzeker en vastbesloten om de relatie hechter te maken. Soms is deze fase kort, maar ze kan evengoed jaren aanslepen.

Fase 3: Het einde
Degene met bindingsangst is gevangen door angsten, verwachtingen en eisen, en voelt aan dat zijn fysieke en emotionele ruimte wordt ingenomen. Dit gevoel van gevangenheid is soms zo acuut dat het vaak een hele reeks van fobische reacties met zich meebrengt: angst, hartkloppingen, maagklachten. Wegwezen en afstand scheppen krijgt nu de hoogste prioriteit - meestal wordt dit uitgedrukt door vijandelijk en zelfzuchtig gedrag. Vaak is dit gedrag zo provocerend dat er een confrontatie wordt uitgelokt.

Fase 4: Het bittere einde
Degene met bindingsangst ervaart zo veel conflicterende gevoelens dat zijn of haar gedrag niet alleen afstotend werkt, maar ook bizar en ongecontroleerd. De angst en het conflict wordt zo erg dat hij enkel nog in staat is met zijn eigen gevoelens rekening te houden. Ze kunnen boos of vijandelijk uit de hoek komen - bijvoorbeeld door de telefoon niet te beantwoorden of zich op geen enkele manier meer voor de ander open te stellen; nogal vaak laten ze zich heel snel met iemand anders in, op een manier die soms 'onvoorstelbaar' lijkt. Dit wrede en ondoordachte gedrag deprimeert de ander verschrikkelijk: in plaats van door te gaan met zijn/haar leven fantaseert de achtergebleven partner over hoe de relatie had kunnen zijn, en vindt het vreselijk moeilijk om over dat verdriet heen te raken.

Fase 5: Nadat het doek gevallen is
Als degene met bindingsangst de relatie heeft verbroken, verdwijnt zijn angst heel snel en het enige wat nog overblijft is een verlangen naar de partner die hij in de steek heeft gelaten. Wanneer dat gebeurt, wordt het contact vaak hersteld en wat dan volgt is een mini-herhaling van de hele cyclus.


Bron: " He's Scared, She's Scared " door Steven Carter en Julia Sokol
 
VERLATINGSANGST
Voor de mensen die verlatingsangst hebben is het heel moeilijk om alleen door het leven te gaan. Aan de ene kant klampt je je vast aan je partner, als je die hebt, aan de andere kant wil je geen partner omdat je bang bent om toch weer in de steek gelaten te worden.
 
Als je nog geen partner hebt, is het vaak moeilijk om één te krijgen, je klampt je te veel vast aan de
aan de nieuwkomer zodat deze hard wegrent of je stelt te hoge eisen om jezelf te beschermen tegen de mogelijke pijn.
 
De pijn om verlaten te worden ken je maar al te goed. Je wilt je indekken, dan doe je zo goed, dat het leven er helemaal niet leuker op is geworden.
Regressie helpt je om het leven weer prettig te maken, om oud zeer te verwerken zodat je weer op jezelf kunt vertrouwen.
 
Zo verminder je je verlatingsangst:

1. Kom je angst onder ogen 

Wie of wat heeft jou zo bang gemaakt? Waarschijnlijk zijn dat maar één of een paar mensen geweest. Besef dat je nu leeft en laat die oude angst los. 

2. Visualiseer je immuun 

Doe je ogen dicht en stel je voor dat je partner je in de steek laat. Voel je je gestrest en bang, probeer je dan zo goed mogelijk te ontspannen. Doe deze oefening net zo vaak tot het beeld van je partner die weggaat geen spanning meer oproept. 

3. Stop gepieker
Ben je bang, dan ga je piekeren. Zeg 'stop' tegen jezelf en doe iets anders. 'Stop' zeggen is een efficiënte manier om een negatieve gedachtestroom te onderbreken, zodat je je weer ontspant.

4. Maak een noodplan 
Bedenk eens: welke emotionele en praktische problemen zouden er ontstaan als je partner weggaat? Wat zou je doen om dat op te lossen en wie kan je daarbij helpen? Als je een noodplan hebt, voel je je minder bang.

5. Ontdek je eigen kracht
 
Als je leert dat je op eigen benen kunt staan, ben je ook niet meer zo bang om verlaten te worden. Onderneem dingen in je eentje of volg desnoods een assertiviteitscursus.
 
 
LIEFDE IS GEEN ... BEZIT
 

Liefde is geen bezit. Het idee dat je partner van jou is, dat hij bij jou hoort…. Dan zit je opnieuw in een machtspositie. Je eigent je jezelf een macht toe.. waar je eigenlijk geen recht op hebt. Wie kan nu iemand anders bezitten? Dat is dus niet mogelijk. We bezitten allemaal onszelf en daar stopt het mee. De andere heeft de totale vrijheid om zelf te bepalen wat hij wil in dat leven.

 

Als we de neiging hebben om de andere te domineren, of te beïnvloeden, dan doen we dat onbewust vanuit een zekere motivatie.

De overtuiging: ik ben bang dat je me zou verlaten, alleen kan ik het niet; Is een mooie drijfveer om zoveel mogelijk controle te houden over de andere; Je partner loslaten… vergt ook een innerlijk proces bij jezelf. Dichter bij jezelf komen en je eigen angsten hanteren. Op je eigen benen staan, op jezelf vertrouwen…

 

Als je dit kunt, dan ben je sterk en krachtig…en neem je de volledige verantwoordelijkheid voor jezelf. Je hebt de andere niet nodig om te functioneren. Je kunt het leven alleen aan.

 

Als je vanuit die visie in relatie staat met je partner, groeit er een totaal andere dimensie. Iedereen kan zijn wie hij is… Er groeit een innerlijke vrijheid, die heel veel ruimte heeft om bij elkaar te zijn…We zitten niet meer gevangen in ons eigen spinsels..De leegte schept openheid en transparantie..

 
 
      

To understand and love, let us first understand what love is not..



LOVE IS NOT....ATTACHMENT

LOVE IS NOT....POSSESSION

LOVE IS NOT ....CRAVING TO BE LOVED

LOVE IS NOT...FEAR

LOVE IS NOT ... EXPECTATION



LOVE IS A BENEDICTION

IT IS A STATE OF EXISTENCE